PENDAHULUAN PERTANIAN

Ukuran: px
Mulai penontonan dengan halaman:

Download "PENDAHULUAN PERTANIAN"

Transkripsi

1 1 usudru l., Alisis Idks ulis Th... PERTANIAN ANALISIS INDES UALITAS TANAH DI LAHAN PERTANIAN TEMBAAU ASTURI BERDASARAN SIFAT IMIANYA DAN HUBUNGANNYA DENGAN PRODUTIVITAS TEMBAAU ASTURI DI ABUPATEN JEMBER Soil Quliy Idx Alysis i suri Tobo Produio Ld Bsd o Chil Propris d Is Corrlio wih suri Produiviy i Jbr Disri Whyu usudru, Bbg Hriyo*, Sugg Wirso Agrokologi, Fkuls Pri, Uivrsis Jbr (UNEJ) Jl. li 37, pus Tgl Boo, Jbr *E-il : [email protected] ABSTRACT High produiviy of ksuri obo is iflud by wo fors ly gi d virol for. Soil quliy is ipor for h suppor h growh of obo. Soil quliy igr o oly physil, hil d biologil propris bu lso hir irio. O of soil quliy opo is hil propris. Th osiu of soil quliy idx (SQI) usd for prs sudy oly hil propris. This rsrh is o kow h iflu of SQI i ksuri obo produio ld d is orrlio wih ksuri produiviy i Jbr disri. Driio of SQI is do by usig Priipl Copo Alysis (PCA) hod followd by rgrssio d orrlio lysis bw SQI d ksuri produiviy. Th rsuls show h 4 subdisri ly lis, Abulu, Wuluh d Subrjb goriz s vry high lvl, 1 subdisri ly Jlbuk s diu os d ohrs lf ilud o high gory. Th orrlio bw SQI d ksuri produiviy is posiiv (orrlio = 0.83). Th highr SQI will k h highr ksuri produiviy os wih 68.9 % lvl of rus. yword: Soil Quliy Idx; Chil Propris; Produiviy of suri. ABSTRA Produkivis bku ksuri yg bik dipgruhi olh du fkor yki fkor gik d ligkug. ulis h rupk slh su fkor rpig dl ujg prubuh bku. ulis h gigrsik kopo fisik, kii d biologi h sr irksiy. Slh su pyusu kulis h ilh sif kii h. Pd plii kli ii, pyusu idks kulis h dilkuk brdsrk sif kii hy sj. Plii ii bruju uuk ghui sbrp bsr pgruh idks kulis h di lh pri bku ksuri di Jbr dg produkivis bku ksuri. Pu idks kulis h dilkuk dg od Pryipl Copo Alysis (PCA). Sljuy dilkuk lisis rgrsi d korlsi r idks kulis h dg produkivis bku. Hsil plii ujukk bhw dri 17 drh pg, 4 drh yki lis, Abulu, Wuluh d Subr Jb suk kgori sg iggi, 1 drh yki Jlbuk suk kgori sdg d liy suk kgori iggi. Trdp hubug korlsi posiif d sg r (orlsi = 0,83) r ili IT dg produkivis bku, dl ri ski iggi ili IT k ski bik produkivis bku yg dihsilk dg igk kpry sbsr 68,9%. kui: Idks kulis h; Sif kii h; Produkivis bku ksuri. How o i : Whyu usudru, Bbg Hriyo, Sugg Wirso Alisis Idks ulis Th di Lh Pri Tbku suri Brdsrk Sif iiy d Hubugy dg Produkivis Tbku suri di bup Jbr. Brkl Ilih Pri 1(1): xx-xx PENDAHULUAN Tbku rupk slh su koodii pri uggul yg d di Jw iur khususy di drh Jbr. oribusi bku bgi prkooi rky Idosi sglh bsr. Hl ii dibukik dg kbrd brg ush bku uli dri skor hulu higg hilir yg brdyk rus bhk ribu g krj. Tbku ksuri rupk slh su jis bku Voor-Oogs yg plig byk dibudidyk olh pr pi di drh Jbr. Pgolh bku ksuri dilkuk dg r prjg du kudi dijur dibwh ppr sir hri u yg lbih dikl dg su urrig. r diolh dl buk rjg, k produkivis u kuis rupk uju u dl budidy bku ksuri. Produkivis bku ksuri yg bik dipgruhi olh du fkor yki fkor gik d ligkug. Fkor ligkug ii rsusu olh du hl yki kd ikli d h di drh budidy. d h u kulis h rupk slh su fkor rpig dl ujg prubuh bku (Siswo, 2004). ulis h rupk kpsis dri suu h dl suu lh uuk ydik fugsi-fugsi yg dibuuhk usi u kosis li dl wku yg l. Fugsi rsbu rupk kpuy uuk prhk prubuh d produkivis ubuh sr hw, prhk kulis udr d ir u prhk kulis ligkug. Th brkulis k ubuhk yg bik d sh (Plsr, 2003). Tigk ksubur h yg iggi ujukk kulis h yg iggi pul. ulis h ujukk kpu h uuk pilk fugsi-fugsiy dl pggu lh u kosis, uuk opg produkivis biologi, prhk kulis ligkug, d igkk ksh, big, d usi. (Soil Si Soiy of Ari, 1994 dl Wirso, 2005). Slh su pyusu kulis h ilh sif kii h. Sif kii h r kiy dg krsdi usur hr ssil yg brpr pig dl prubuh d prkbg bku. Jik usur hr rsbu rpuhi k bolis dl ubuh k brjl dg bik d iy k brur pd produkivis bku yg bik pul. Hl ii didukug olh ky di lpg yg ujukk bhw pupuk jdi solusi u pi dl ush igkk produkivis bku yg dihsilk. gi pupuk bruju uuk uhi Brkl Ilih PERTANIAN. Volu x, Noor x, Bul xxxx, hl x-x.

2 2 usudru l., Alisis Idks ulis Th... sup usur hr yg dibuuhk olh bku. Brdsrk pikir rsbu k dilkuklh plii ii dg uju uuk ghui hubug r idks kulis h brdsrk sif kii h dg igk produkivis bku ksuri di drh Jbr shigg dp diguk sbgi pdo dl rkodsi prbik kulis h llui od d kik pupuk yg p dl upy prbik produkivis bku ksuri di drh Jbr. Sr sbgi u pilih loksi rbik uuk budidy bku ksuri di drh Jbr. BAHAN DAN METODE Plii dilksk uli Mr spi Dsbr 2014 di drh p bku ksuri yg rsbr di 17 di bup Jbr. Bh yg diguk dl plii ii r li Bh pdukug uuk lis di lbororiu, p jis h, p urh huj, p rup bui, d p pggu lh. Al yg diguk dl plii ii r li prgk kopur, Sofwr Quu GIS 1.8, SPSS 17.0, pisu lpg, kops, GPS, r, l lbororiu d l ulis. Plii ii gguk od survi kulis h pr bku ksuri di drh Jbr. Pu kulis h gu pd sif kii sig sig su lh. Sli iu, survi jug diikui dg od wwr dg pilik lh gi klol lh bik dri sgi pilih koodii yg di upu prw yg bis dilkuk olh pilik lh spri pupuk d pgir. Survi h dilkuk dg gbil 3 spl h sip su drh ui lh kudi dikoposik. Alisis spl h di lbororiu dilkuk uuk pp: ph kul h, dg od ph r; rbo orgik dl h, dg od kuris; N-ol, dg od jldhl; P rsdi, dg od Bry I; rsdi, dg od irisol; d psis Tukr io (T), dg od koloriri. Pgukur ph h dilkuk dg ibg 10 gr ooh h yg disukk kdl bool kook. kudi dibhk 50 l ir bbs io k dl bool llu ook dg si pgook sl 30 i sljuy suspsi h diukur dg ph r yg lh diklibrsi gguk lru buffr ph 7,0 d 4,0 kudi ili ph dilpork dl 1 dsil. Pgukur C orgik dilkuk dg gguk od kuris. Prosdur pgukur C orgik dilkuk dg ibg 0,5 g ooh h ukur < 0,5, sukk kdl bool ukur 100 l. Mbhk 5 l 2 Cr 2 O 7 1 N, llu gkooky. Mbhk 7,5 l H 2 SO 4 pk, gkooky llu dik sl 30 i. Mgrk dg ir bbs io, birk digi d gipik. sok hriy gukur bsorbsi lru jrih dg spkofoor pd pjg globg 561. Sbgi pbdig dibu sdr 0 d 250 pp, dg ip 0 d 5 l lru sdr 5000 pp k dl lbu ukur 100 l dg prlku yg s dg pgrj ooh. Pp N ol h dilkuk dg gguk od ikro jhdl. Trdp 3 hp dl od ii yki dsruksi, dsilsi d irsi. Dsruksi dilkuk dg ibg 0,5 gr ooh h ukur <0,55 llu disukk dl bug digs. Slh iu dibhk 1 gr pur sl d 5 l s sulf pk. udi dsruksi higg prur C higg wr brubh jdi puih khiju kudi didigik d dirk dg quds higg pi 100 l. Sljuy lru hsil dsruksi suk hp dsilsi. Thp dsilsi dilkuk dg yipk lru ppug dri 10 l s bor 1% dibh 3 s pujuk Cowy (wr lru jdi rh) dip klury dsil. Hsil dsruksi dipidh kdl lbu didih dg 20 l NOH 40% didly, uup spy d lkuk dsilsi. Dsilsi dikhiri kik wr ppug brubh jdi hiju d volu ppug lbih dri 50 l. Thp rkhir ilh irsi. Lru hsil dsilsi diir spi jdi rh kbli gguk H 2 SO 4 0,05 N, volu H 2 SO 4 yg rpki uuk irsi d krjk pul uuk blko. Pp P rsdi gguk od Bry I. Pgukur dilkuk dg ibg ooh h ukur < 2 sbyk 2,5 gr llu dibhk pgksrk Bry d ur 1 sbyk 25 l. ook sl 5 i, srig d bil lru kruh dikblik ks srig sul (pross pyrig ksiu 5 i). Jik lru sih kruh k bhk krbo kif sukupy. Sljuy dipip 2 l ksrk kdl bug rksi d bhk 10 l prksi fosf (spl d dr). ook, d dik sl 30 i Ukur xiioy dg kolorir pd pjg globg 693. Pp rsdi dl h dilkuk dg od irisol. Pp dilkuk dg iibg 0,25 gr ooh h > 2 llu disukk kdl bug prkolsi. Prkolsik dg pbh oiu ph 7,0 sbyk 50 l, digojog sl 30 i kudi dipip 2 l, llu rk dg quds higg 10 l. Alisis lru hsil pgr gguk flphoor uuk ghui ol dl spl h. Pp psis Tukr io (T) dilkuk dg od koloriri. Pp T dilkuk dg ibg 5 gr h krig gi, sukk k dl bug srifus 100 l. Tbhk 20 l oiu s ph 7, duk d birk 24 j. Aduk kbli, kudi disrifus sl 15 i dg pur 2500 rp. Eksrk oiu didksi. Pbri lru oiu s diulg sbyk 4 kli diikui dg hp yg s disip pgulgy. Edp h pd bug srifus diui dg 20 l lkohol 95%, disrifus d didksi. Lkuk pui dg lkohol sbyk 4 kli dg lgkh yg s. Pidhk h k bkr glss. Dibhk 10 l Cl 10%, diduk kudi disrig d firy dipug. Ulgi pbh Cl 10% higg diprolh fir sbyk 100 l. Disukk fir k dl lbu dsilsi d bils dg ir dsilsi. Tbhk 20 l NOH 40% kusi didsilsi. Tpug dsily dg ppug rlyr 200 l yg lh dibri 20 l s bor 2% d 3 s idikor owy. Dsilsi dikhiri spi volu dsil 150 l. Dsil diirsi dg lru sdr 0,1 N H 2 SO 4 higg rjdi prubh wr dri hiju kbiru jdi rh jbu. Ulgi prosdur ii dg blko. D lis sif kii h yg lh didpk k diolh kbli dg gguk od Priipl Copo Alysis (PCA) dg fk pliksi pgolh d SPSS. PCA diguk uuk ilih suu d s iiu (MDS) dri idikor sif kii h yg wkili fugsi h. Skorig dri idikor idikor MDS dilkuk brdsrk ppily dl fugsi-fugsi h gguk du prs. Prs-prs rsbu dlh : y = (x-s)/(1.1-s) uuk lbih dlh lbih bik 1) y = 1-{(x-s)/(1.1-s)} uuk kurg dlh lbih bik 2) di, y dlh skor dri d h; x dlh ili dri sif kii h yg dikovrsik k dl ili skl 0 spi 1; s dlh ili rrdh yg ugki rjdi dri sif h (s = 0); d dlh ili riggi dri sif h rsbu. Prs [1], fugsi skorig lbih dlh lbih bik diguk uuk prr-prr kdr P rsdi, rsdi, C-orgik h, N h rsdi, kpsis ukr kio (T),d ph h jik ili ph<7. Sdgk prs [2] diguk uuk Brkl Ilih PERTANIAN. Volu x, Noor x, Bul xxxx, hl x-x.

3 3 usudru l., Alisis Idks ulis Th... prr ph h jik ili ph>7 kr pgruh posiify pd ksubur h (Adrws l. 2002). Pggbug skor-skor idikor k dl suu idks kulis h dilkuk gguk ruus yg digbrk olh Adrws l. (2002): SQI = SWi x Si 3) i=1 di W dlh fkor pbobo dri kopo u d S dlh skor idikor (y pd prs 2). Idks kulis h (Soil Quliy Idks / SQI/ IT) yg dihsilk iliki rg ili r 0 1. Jik ili IT dki 1 k ili rsbu ski bik. No ls Nili riri ulis Th Sg Bik Bik Sdg Rdh Sg Rdh Subr : Proyo, 2005 IT yg dihsilk sljuy k dilkuk lisis rgrsi d korlsi dg produkivis bku ksuri di ip drh. HASIL DAN PEMBAHASAN Gbr Uu Drh Plii bup Jbr sr sroois rlk pd posisi 6 º 27'29 " s/d 7º14'35" bujur iur d 7º59'6" s/d 8º33'56" lig sl dg lus wilyh slus 3.293,34 2. Pgbil spl h dilkuk di 17 yg lkuk p bku ksuri ssui dg d yg diprolh dri Dis Prkbu bup Jbr. Pgbil spl dilkuk di 3 iik uuk ip ky. Tip iik pgbil spl brfugsi sbgi ulg. Tbl 1. Produkivis bku ksuri pr di drh Jbr (wil/h) No Rr 1 Prg Subrsri klis Ldokobo Subrjb Arjs Jlbuk Pkusri Sukowoo Myg Mubulsri Abulu Wuluh Jggwh Ajug Subr : Dis Prkbu bup Jbr, 2015 Sif ii Th Sif kii rupk slh su dri 3 sif yg diiliki olh h sli sif fisik d biologi h. Sif kii r kiy dg sus khr dri suu h. Usur hr iliki pr yg ukup pig ru dl bu pross fisiologis d bolis yg rjdi di dl ubuh. Muru d Willg d v Noordwijk dl Wirso (2005) produksi bik shoo upu roo k igk higg bs ru kik rjdi pbh usur hr. PH Th Muru Wirso (2005) ph didfiisik sbgi ks u kbs rlif suu bh, skl ph kup dri ili 0 (ol) higg 14. Nili ph 7 dikk rl. Di bwh ili ph 7 dikk s, sdgk di s ph 7 dikk Bs. ph rl uuy rupk kd ph yg diigik dl pross budidy rsuk dl budidy bku ksuri kr dl kd rl, kbrd usur hr dl kd yg bik d rsdi bgi. s h u ph k brpgruh rhdp sif h li. Sif h yg dp dipgruhi ph h r li krsdi usur hr d T. Sli iu ph h jug brpgruh rhdp kivis ikroorgis di dl h. Pd ph dibwh 5,0 bbrp usur hr kro d ikro spri P, F, Cu, Z krsdiy uru kr buk syw koplk idk lru ir, shigg idk bis dibil olh. d h dg ili ph s jug k igkk klru Al, F d M yg iggi d brkib jdik usur hr ikro rsbu ru bgi. Diki jug pd ph dis 8,0 krsdi usur hr C d P uru kr dy bsorbsi buk syw idk lru bgi. Brdsrk lisis yg ki lkuk rhdp sif kii h di lh pr bku ksuri di drh Jbr, k dp dikhui bhw kd ph h uuy brd pd rg rl higg s. Th dg ph rl rdp di drh Ajug, Arjs d Mubulsri. Sdgk h dg ph s rdp didrh Wuluh. Uuk 13 drh liy iliki ph gk s yg brd dirg gk 5,5 6,5. Drh dg ili ph riggi brdsrk grfik di s ilh Mubulsri dg ili 6,81. Susuy drh dg ili ph h yg brbd y dg drh liy ilh ph drh Wuluh yg iliki ili 5,45 d suk kgori s. Nirog Tol dl Th Nirog rupk usur hr kro yg sg dibuuhk olh su dl sis s io d proi uuk prubuhy. Nirog disrp dl buk ir (NO 3 - ) d u oiu (NH 4 + ). du buk N ii puyi sif yg obil dl h kiby usur N udh skli hilg rui klpis bwh u volil dl buk gs k sosfr u dibil olh ikro d kro orgis h (Suwibi, 2011). lis Wuluh Abulu Subrjb Ldokobo Myg Arjs Jggwh Mubulsri Sukowoo Ajug Prg Subrsri Pkusri Jlbuk 0.19 d 0.21 d 0.19 d 0.21 d 0.22 d 0.19 d 0.26 d 0.34 b 0.28 b 0.26 d 0.28 b 0.28 b N Tol (%) Brkl Ilih PERTANIAN. Volu x, Noor x, Bul xxxx, hl x-x.

4 4 usudru l., Alisis Idks ulis Th... Gbr 1. Grfik Sbr N Tol di Lh Tbku suri rg : Agk gk yg diikui dg huruf yg s brbd idk y pd Uji Du pd rf kpry 5% Brdsrk grfik di s, dp dilih bhw ili Nirog (N) ol di Lh Sr Budidy bku ksuri brd r 0,17% higg 0,38%. Hsil lis N ol rsbu ujukk bhw sbr N di lh pr bku ksuri brd dikgori rdh higg sdg. Muru Bli Plii Th (2005) kdr N dikk rdh jik brd pd rg ili 0,1% 0,2% sr dikk sdg jik brd pd gk 0,21% 0,5%. Pd plii kli ii, lis, Abulu, d Wuluh iliki ili N rsdi plig iggi dg ili 0,38% sdgk Subrsri iliki ili plig rdh dg ili N rsdi sbsr 0,17%. Subrjb, Myg, Ajug, Jggwh, Mubulsri, Ldokobo,, Prg, Arjs d Sukowoo brd pd kgori sdg kr iliki ili N dis 0,21% sdgk Pkusri,, d Jlbuk iliki ili N rsdi yg rdh yki sbsr 0,19%. Trki dg kodisi opil bgi pr bku ksuri, kdr irog yg dikhdki ilh sbsr 0,5%. Dg diki dp ki khui krsdi N dl h sih kurg rukupi dl ujg prubuh bku ksuri shigg prlu dy prbik lw pupuk irog di lh pr bku ksuri. Trsdi liu () dibuuhk olh uuk foosisis, produksi ATP, rsloksi gul, sisis proi, d kulis hsil. Usur hr dibil dl buk io +. Ak pi, kr usur ii puyi ukur buk rhidrsi yg rlif bsr d brvlsi 1 k usur ii idk ku dijrp olh u koloid h shigg udh gli plidi (lhig). Brbd dg usur hr kro li yg brpr sbgi pyusu kopo, usur hr ii iliki pr dl pgur kis (brsif klisor) spri dl pross foosisis, rsloksi krbohidr d sis proi. lis Wuluh Abulu Subrjb Ldokobo Myg Arjs Jggwh Mubulsri Sukowoo Ajug Prg Subrsri Pkusri Jlbuk 0.37 f Gbr 2. Grfik Sbr Trsdi di Lh Tbku suri rg : Brkl Ilih PERTANIAN. Volu x, Noor x, Bul xxxx, hl x-x f 0.38 f 0.46 d 0.47 bd 0.45 d 0.48 bd 0.57 b 0.52 b 0.54 b 0.57 b 0.49 bd 0.57 b 0.55 b 0.48 bd 0.62 b Trsdi ( / 100 gr h) Agk gk yg diikui dg huruf yg s brbd idk y pd Uji Du pd rf kpry 5% Brdsrk grfik di s dp dilih bhw sbr ili kliu di lh pr bku ksuri brd dir kgori sdg higg iggi. dr ili dikk iggi jik brd r ili 0,6 1. yg iliki ili iggi ilh Ldokobo sbsr 0,69 d Wuluh dg ili 0,62. Sdgk kdr dikk sdg jik brd dir ili 0,21-0,5. Su sli ldokobo d Wuluh suk kgori sdg. Nili kdr rrdh diiliki olh drh Jlbuk dg ili sbsr 0,34. Trki dg kdr rsdi dl h yg idl bgi bku, k kdug usur yg d disluruh SPL brd pd kls ssui higg kls sg ssui uuk prubuh bku, shigg uuk igkk hsil d kulis yg bik prlu diigkk krsdiy spi kls sg ssui. Pd kls sg ssui ii igk kjuh kliu dl lru h jdi iggi, shigg pd s bku buuh kliu sllu rsdi. Brdsrk hsil lisis k kbrd usur kliu ii d dl kgori bik kr uru Puslik (1993) kls kssui S1 uuk bku iliki ili r Sdg higg sg iggi. Fosf (P) Trsdi dl Th Hsil lisis fosf di lh pr bku ksuri di drh Jbr ujukk bhw kdr fosf yg rsdi dl h rsuk dl kgori sg rdh kr sluruh d brd dibwh gk 4. Hl ii ujukk bhw kbrd usur fosf (P) kurg shigg prlu dy pbh usur hr fosf (P) dg pupuk yg p. Drh dg ili riggi dlh Wuluh dg ili sbsr 3,15 pp d brbd y dg k yg liy sdgk drh dg ili rkil ilh Arjs dg ili 1,87. Pbh usur Fosf Npk skli sg diprluk lih kbrd usur hr rsbu yg brd pd kgori kurg. gori sdg bru rukupi jik didl h gdug 8-10 pp P 2 O 5 d jik iliy lbih dri gk rsbu k suk dl kgori iggi. Lh pr bku ksuri ghdki kd P 2 O 5 iil dl kgori sdg. rbo Orgik dl Th brd krbo orgik iliki pgruh ukup bsr dl prbiki sif fisik, kii d biologi h. Sbr ili krbo (C) orgik di lh sr budidy bku ksuri disjik pd grfik briku. Pbri bh orgik dp igkk krsdi hr di h, gurgi igk kpd h, bh kpu h glurk ir d igkk psis Tukr io (T) h dri /100 g huus. Pupuk kdg idk hy ydik N, P, d hr li pi jug bri pgruh yg bik rhdp fisik h. Gbr 3. Grfik Sbr C Orgik di Lh bku suri lis Wuluh Abulu Subrjb Ldokobo Myg Arjs Jggwh Mubulsri Sukowoo Ajug Prg Subrsri Pkusri Jlbuk b b 1.89 b 1.85 b b C Orgik (%)

5 5 usudru l., Alisis Idks ulis Th... rg : Agk gk yg diikui dg huruf yg s brbd idk y pd Uji Du pd rf kpry 5% Brdsrk hsil lisis di lbororiu, dp dikhui bhw sbgi bsr kdr C orgik dl kgori rdh yiu brd diili <2. Hy 2 drh yg suk dl kgori sdg. Drh rsbu ilh lis dg ili 2,18 d Abulu dg ili 2,13. du drh ii jik dilisis sr Du suk kgori brbd idk y r su dg yg li. Tpi du drh ii brbd y dg 15 drh liy. Drh dg ili rdh ilh Jlbuk dg ili 1,62 disusul Mubulsri 1,63% d Arjs sbsr 1,64%. Drh liy jug brd dir rg 1,67 higg 1,89 d ii rsuk dl kgori rdh. Jik dikovrsi jdi ili bh orgik dl h, k ili kdr bh orgik pd lh pilii brd di r rg 2,88% higg 3,76% u brd dl kgori sg rdh higg sdg. Pbh bh orgik sg diprluk kr brdsrk hsil wwr dg pi bku pbh pupuk orgik spri kopos upu pupuk kdg jrg skli diguk. Pi hy gguk pupuk orgik uuk ujg kbuuh usur hr dri bku. Hl ii kurg bgiu bik kr bh orgik iliki pr pig bgi prubuh. Bh orgik sg bu dl prbiki sif-sif h spri prbilis h, porosis h, srukur h, dy h ir d kpsis ukr kio h (Hrdjowigo, 1989). psis Tukr io dl Th psis Tukr io (T) rupk sif kii h sljuy yg dii dl pu idks kulis h pd lh budidy bku ksuri. Th br-t iggi dk bhw h iliki kpu ydik kio usur hr (H+,, C2+, Mg2+, F2+, M2+, Mo2+, Cu2+, Z2+) yg iggi uuk diprukrk. T di sluruh su lh ujukk ili lbihi gk 16 /100 g. D rsbu ujukk bhw h sudh ukup bik dl ydik p uuk prukr usur hr yg dukug prubuh bku. Nili T riggi didpi di drh Abulu dg ili 27,52 /100 gr h. Nili ii brbd y dg drh liy rsuk dg drh lis d Wuluh yg iliki ili T rdk dg Abulu, yki sbsr 22,56 d 21,28 / 100 gr h. Drh dg ili T dis 20 ilh Arjs, Ldokobo d Prg. Sdgk uuk drh liy brd dis ili 16 /100 g h rkuli Jlbuk, Myg d Sukowoo yg iliki ili dibwh gk 16 /100 g. ili T rrdh diiliki olh drh Jlbuk dg ili 11,84. Diiju dri prsyr ubuh bku k T sluruh SPL kuli 3 drh rkhir suk kd sg ssui. Hl ii dikrk kls h dikk sg ssui (suk kgori S1) jik iliki ili T lbih dri 16 /100 g. sdgk 3 drh yki Jlbuk, Myg d Sukowoo suk kgori S2 kr iliki ili 11 higg 15 / 100 gr h. Idks ulis Th ulis h uru Soil Si Soiy of Ari (SSSA) dl Wirso (2005) didfiisik sbgi kpu h uuk pilk fugsi fugsiy dl pggu lh u kosis, uuk opg produkivis biologi, prhik kulis ligkug d igkk ksh, big d usi. Dor d Prki (1994) lh gklsifiksik idikor idikor sif kii h dl pili kulis h yki Bh orgik h (C) orgik, ph h, d N, P, d dp diksrk. Tbl 2. Sbr Idks ulis Th No Ul 1 Ul 2 Ul 3 Rr riri 1 lis Sg Bik 2 Wuluh Sg Bik Brkl Ilih PERTANIAN. Volu x, Noor x, Bul xxxx, hl x-x. 3 Abulu Sg Bik 4 Subrjb Sg Bik 5 Ldokobo Bik 6 Arjs Bik 7 Myg Bik 8 Jggwh Bik 9 Mubulsri Bik 10 Sukowoo Bik Bik Bik 13 Ajug Bik 14 Prg Bik 15 Pkusri Bik 16 Subrsri Bik 17 Jlbuk Sdg Brdsrk Tbl 2, dp dilih bhw sbr idks kulis h brdsrk sif kiiy di lh pr bku di drh Jbr plig byk brd pd kgori iggi. Hy su drh yg suk dl kgori sdg yki drh Jlbuk dg ili Idks ulis Th (IT) sbsr 0,59. Sdgk 4 drh yki lis, Subrjb, Abulu d Wuluh suk dl kgori sg iggi dg ili Idks ulis Th (IT) sbsr 0,85; 0,82; 0,81 d 0,80. Ep drh ii iliki ili riggi kr lbihi gk 0,80 dikrk olh bbrp sif kii pyusuy. Uuk drh klis iliki ili riggi kr iliki ili N, P, d rbo orgik yg iggi sr ph yg bik pul. Wlupu uuk ili T sih rgolog s dg wilyh liy. Bgiupul dg wilyh Wuluh yg iliki ili N d yg iggi pul wlupu ph sih rdh. Drh Jlbuk iliki ili rrdh wlupu sih suk dl kgori sdg. Hl ii dikrk ili N,, C d P yg sg rdh bhk rsuk rrdh dibdigk dg yg li sdgk ili ph d T suk dl kgori orl. Tiggiy ili IT di 4 dikrk drh lis d Subrjb brd di kki Guug Rug d brd dilis lir lv dri Guug Rug shigg bh iduk pyusu hy rupk bu vulkik yg subur k idk ghrk jik kd hy jug subur. Sli iu kdl lpis bu vulkik di drh rsbu jug lbih iggi dibdigk dg drh liy shigg kbrd bu vulkik yg ukup liph dl h k prudh h dl gik usur hr yg dibuuhk dl prubuh. Hl ii didukug dg kd Guug Rug yg sih kif d kifisy drug sih srig rjdi shigg prbru bh iduky srig rjdi. Drh Wuluh d Abulu rupk drh yg dk dg lir sugi dri Guug Sru d suk kgori drh sdisi u dp dri z z upu bh iduk yg rbw dri lir sugi rsbu. r drh ii rsuk drh hulu k kbyk usur hr yg rui (lhig) k rkupul d gdp didrh rsbu shigg h di kdu drh rsbu sih ky k usur hr shigg sif kiiy jug bik. Gbr 7. Grfik Pyusu IT di Lh Tbku suri lis Wuluh Abulu Subrjb Ldokobo Arjs Myg Jggwh Mubulsri Sukowoo Ajug Prg Subrsri Pkusri Jlbuk Idks ulis Th N C Ph P

6 6 usudru l., Alisis Idks ulis Th... Pd ip dp dilih bhw usur pyusu yg iliki prss riggi ilh usur, N d ph. Sdgk fkor pbs yg jdik ili idks kulis idk dp pi gk yg sg iggi ilh kdr C orgik sr P2O5 yg rsdi didl h. Hl ii ujukk bhw kdr pbh N, sr pgpur sudh ukup bik dilkuk olh pi dl ujg prubuh bku ksuri. Hubug Ar Idks ulis Th d Produkivis Tbku suri Alisis sljuy ilh dg uk hubug r idks kulis h dg produkivis bku ksuri. Alisis rgrsi d korlsi dilkuk uuk ghui kr hubug r du vribl rsbu. Hubug r IT d produkivis bku ksuri uru grfik dibwh ii ilh sg r. Sip rf pigk vribl IT k brpgruh sbsr 26,702 rhdp ili produkivis bku ksuri brdsrk kofisi rgrsiy. Nili kofisi korlsi r IT d produkifis bku ksuri jug sg iggi pi 0,80. Nili korlsi yg posiif ujukk bhw rdp hubug srh r IT dg produkivis bku. Hubug k du vribl jug brlgsug srh d sg r kr iliy dki 1. Ski iggi ili IT k ski iggi pul produkivis bku yg dihsilk. Hl ii dikrk sif kii g sg brpgruh rhdp prubuh d produkivis bku. Tigk kpry dri korlsi r kdu vribl rsbu jug ukup iggi yki sbsr 68,9%. P r o d u k i v i s y = 18.38x R ² = r = Rgrsi = Idks ulis Th Gbr 5. Grfik orlsi Produkivis d Idks ulis Th Brdsrk lisis korlsi ii, rlih bhw kdu vribl yki IT brdsrk sif kii d produkivis bku sg r hubugy. Shigg llui prbik sif kii h yiu llui pupuk d pbh kpur upu doloi k pu igkk produkivis dri bku ksuri. Prbik sif kii h llui kgi pupuk N, d pgpur sudh ukup bik dilkuk olh pi hl ii rlih dri krsdi sr ili dri kdu spk rsbu dl yusu idks kulis h. Hl ii jug brlku dri sgi ph h yg ukup bik di su rl lh pr bku ksuri. Pgpur yg dilkuk kdpy lbih brfugsi uuk sbilk ili ph di h. Sdgk prbik dri sgi kiiwi h yg bis dilkuk ilh dg lkuk pbh bh orgik d P2O5. Hl ii gu rhdp ili kdu spk rsbu yg brd dl kodisi rdh bhk di bbrp iik suk dl kgori sg rdh. Pbh bh orgik jdi fokus u kr hl ii g jrg skli dilkuk bhk dri bbrp pi yg diwwri, bbrp ybuk bhw pbh bh orgik idk prh dilkuk d hy brupu pd pupuk orgik sj. Hl ii u sglh prihik kr bh orgik iliki pr yg bsr dl jg kbrlju dri kulis lh. Muru Wirso (2005) sbgi bsr hli h suju bhw bh orgik rupk kui dri produkivis, kulis ligkug sr ksh. Olh kr iu pbh bh orgik prlu dilkuk. ESIMPULAN Mllui lisis PCA dp dikhui bhw idikor N rsdi sr rsdi jdi kopo u dl pyusu Idks ulis Th (IT) diikui dg C orgik d ph sbgi kopo kdu d P rsdi sbgi kopo kig. lis iliki ili IT riggi sbsr 0,85 dg produkivis 15,77 w/h sdgk ili rrdh diiliki olh Jlbuk dg ili 0,59 dg produkivis 10,10 w/h. Trdp hubug korlsi posiif d sg r r ili IT dg produkivis bku, yg brri ski iggi ili IT k ski bik produkivis bku yg dihsilk. DAFTAR PUSTAA Adrw,S.S., ll O-fr Assss of Soil Quliy i Clifori s Crl Vlly. Agro. J. 94: Bli Plii Th Pujuk Tkis : Alisis ii Th, T, Air d Pupuk. Bd Plii d Pgbg Pri Dpr Pri. Bogor. Dor, J.W. d T.B.Prki Quiiv Idiors of Soil Quliy: A Miiu D S. I: Dor, J.W. d A.J. Jos (Eds) Mhods for Assssig Soil Quliy. Soil Si Soiy of Ari, I. Wisosi. Hrdjowigo, S Ilu Th. Mdy Sr Prks. Jkr. Proyo Alisis Idks ulis Th Pri di Lh Pri di Lh Psir Pi Ss Yogykr. Ilu Pri vol. 12 o. 2 : Plsr, E.J Soil Si d Mg (4 h d). Thoso Lrig, I. Nw York. Puslik riri ssui Lh Uuk oodis Pri. Bd Plii d Pgbg Pri. Bogor. Suwibi, A.D., M. Muryoo, d Hdry Pgruh Pupuk Nirog Trhdp Prubuh d Produkivis Tbku (Nioi bu l.) Vris Prk Pd pd Populsi /h di bup Pks, Jw Tiur. Skripsi. FMIPA. Isiu Tkologi Spuluh Nopbr. Surby. Siswo Pgbg Tbku Uggul di Sup. UPN Vr. Surby Wirso, Sugg subur Th: Dsr sh d ulis Th. Yogykr: Gv Mdi. Brkl Ilih PERTANIAN. Volu x, Noor x, Bul xxxx, hl x-x.

SISTEM PENGOLAHAN ISYARAT. Kuliah 3 Deret Fourier

SISTEM PENGOLAHAN ISYARAT. Kuliah 3 Deret Fourier TKE 43 SSTEM PENGOLAHAN SYARAT Kulih 3 Dr Fourir dh Susilwi, S.T., M.Eg. Progr Sudi Tkik Elkro Fkuls Tkik d lu Kopur Uivrsis Mrcu Bu Yogykr 9 KULAH 3 SSTEM PENGOLAHAN SYARAT DERET FOURER Pd pbhs ii k dijlsk

Lebih terperinci

SISTEM PENGOLAHAN ISYARAT. Kuliah 4 Transformasi Fourier

SISTEM PENGOLAHAN ISYARAT. Kuliah 4 Transformasi Fourier TKE 403 SISTEM PENGOLAHAN ISYARAT Kulih 4 Trsformsi Fourir Bgi I Idh Susilwi, S.T., M.Eg. Progrm Sudi Tkik Elkro Fkuls Tkik d Ilmu Kompur Uivrsis Mrcu Bu Yogykr 009 KULIAH 4 SISTEM PENGOLAHAN ISYARAT TRANSFORMASI

Lebih terperinci

BAB II LANDASAN TEORI

BAB II LANDASAN TEORI BAB II ANDASAN TERI Tori dsr g diguk pd ugs khir ii, iu: ord kovrgsi, dr Tlor, mod Nwo d ord kovrgsi, mod hbshv- Hll d ord kovrgsi, vri mod hbshv-hll d ord kovrgsi, d ugsi kudrik.. rd Kovrgsi rd kovrgsi

Lebih terperinci

SOAL-SOAL OLIMPIADE MATEMATIKA DAN PENYELESAIANNYA

SOAL-SOAL OLIMPIADE MATEMATIKA DAN PENYELESAIANNYA SOL-SOL OLIMPIDE MTEMTIK DN PENYELESINNY. ui uu sip ilg rl, rlu! ui :. ui uu sip ilg rl, g rlu ui :! : u il sgi M GM im M g rihmi M sg GM g Gomri M.. ui uu sip ilg posii,, rlu ui :!. ui uu sip ilg rl,

Lebih terperinci

ESTIMASI PARAMETER MODEL COX INGERSOLL ROSS PADA TINGKAT BUNGA BANK INDONESIA MENGGUNAKAN METODE MAXIMUM LIKELIHOOD ESTIMATION

ESTIMASI PARAMETER MODEL COX INGERSOLL ROSS PADA TINGKAT BUNGA BANK INDONESIA MENGGUNAKAN METODE MAXIMUM LIKELIHOOD ESTIMATION Buli Ilmih M. S. d Trpy (Bimsr Volum 04, No. 3 (05, hl 6. ESTIMASI PARAMETER MODEL COX INGERSOLL ROSS PADA TINGKAT BUNGA BANK INDONESIA MENGGUNAKAN METODE MAXIMUM LIKELIHOOD ESTIMATION Fy Syhfiri Budim,

Lebih terperinci

Pengaruh Persentase Massa Gipsum Dan Serat Terhadap Kuat Tekan Dan Kuat Lentur Papan Semen - Gipsum Berserat Eceng Gondok

Pengaruh Persentase Massa Gipsum Dan Serat Terhadap Kuat Tekan Dan Kuat Lentur Papan Semen - Gipsum Berserat Eceng Gondok Jrl Fisi Ud Vol. 5, No. 3, Jli 216 ISSN 232-8491 Prh Prss Mss Gips D Sr Trhdp T D Lr Pp S - Gips Brsr E Godo Ui Qori*, Alii Mhydi, Sri Hdi Jrs Fisi, FMIPA, Uivrsis Adls, ps Li Mis Pd, 25153 *[email protected]

Lebih terperinci

BAB III MODEL MATEMATIKA KEPENDUDUKAN

BAB III MODEL MATEMATIKA KEPENDUDUKAN 5 A III MODEL MATEMATIKA KEENDUDUKAN 3.1 Uu Filis Filis mup pfom podusi ul di sog i u slompo idividu yg pd umumy di pd sog i u slompo i. iu p uu filis yg dil olh o 1997 diy dlh Cud ih R CR u g lhi s, mup

Lebih terperinci

4.1 Distribusi Bernoulli...Belum ada...

4.1 Distribusi Bernoulli...Belum ada... H. M Suhr,Drs.,M.Si BAB IV BEBERAPA MODEL DISTRIBUSI PELUANG PEUBAH ACAK DISKRIT 4. Disriusi Broulli...Blu d... f : S B, dg f PX - d P X u f P X,,. Apli doi dri f diprlus jdi R, k fugsi dg prs : f c :

Lebih terperinci

BAB II LANDASAN TEORI

BAB II LANDASAN TEORI BAB II LANDASAN TEI Lds ori dlm skripsi ii risik ori-ori mdk dlh rd kovrsi dr Tlor mod Nwo d rd kovrsi mod srowski d rd kovrsi d irpolsi kdrik.. rd Kovrsi rd kovrsi mrpk s ik prp dlm plsi Prsm olir 0.

Lebih terperinci

BAB VIII FUNGSI GAMMA DAN FUNGSI BETA

BAB VIII FUNGSI GAMMA DAN FUNGSI BETA BAB VIII FUNGSI GAA DAN FUNGSI BETA Tj Pbljr Fgsi g d b rp fgsi-fgsi isiw g srig cl dl pch prs diffrsil, pross fisi, prpidh ps, gs sbr bi, rb globg, posil g, prs globg, i d li Fgsi g d b rp fgsi dl b pr

Lebih terperinci

FUNGSI EKSPONENSIAL DAN FUNGSI LOGARITMIK

FUNGSI EKSPONENSIAL DAN FUNGSI LOGARITMIK M AT E M AT I K A E K O N O M I FUNGSI EKSPONENSIAL DAN FUNGSI LOGARITMIK TO N I BAKHTIAR I N S TITUT P ERTA N I A N BOGOR 2 0 2 Pgkt Jik sutu bilg diklik diri sdiri sbk kli mk ditulis Bilg disbut kspo

Lebih terperinci

PENGARUH PENAMBAHAN BERBAGAI KOMPOSISI KAYU MANIS DAN MADU DALAM PEMBUATAN ACNE LOTION TERHADAP PENYAMARAN NODA JERAWAT PADA KULIT WAJAH BERMINYAK

PENGARUH PENAMBAHAN BERBAGAI KOMPOSISI KAYU MANIS DAN MADU DALAM PEMBUATAN ACNE LOTION TERHADAP PENYAMARAN NODA JERAWAT PADA KULIT WAJAH BERMINYAK -jurl. Volu Noor 3 Thu 13, Edisi yudisiu priod Oktobr 13, Hl 98-1 PENGARUH PENAMBAHAN BERBAGAI KOMPOSISI KAYU MANIS DAN MADU DALAM PEMBUATAN ACNE LOTION TERHADAP PENYAMARAN NODA JERAWAT PADA KULIT WAJAH

Lebih terperinci

HAMBURAN COMPTON DALAM KERANGKA ELEKTRODINAMIKA KUANTUM. Erika Rani Agus Purwanto. Abstrak

HAMBURAN COMPTON DALAM KERANGKA ELEKTRODINAMIKA KUANTUM. Erika Rani Agus Purwanto. Abstrak MBR COMPTO DLM KERGK ELEKTRODMK KTM E R gus Puwo Juus s vss sl g Mlg Juus s su Tolog uluh ob uby 6 bs Tlh j s ls hbu Coo l lo uu o h. ubug ous wu bbs b ogo bg l bsgu. ubug ous ug slh solus s g ss ou g

Lebih terperinci

1 Hip s o is 1 L k o s a i d n c ai n

1 Hip s o is 1 L k o s a i d n c ai n ur l bu Lh, rlo kry, Drh uk olo G 1 A I ENDAHULUAN 1 1 lk r L A u rj k l kurkulu k wjb kulh ruk khr kolo Ilu Fkul Golo, kk u ror 1) ( Iu bu, lkuk l l bru yu Akhr u uk u kolo klulu yr b ky khr hw kry, rlo

Lebih terperinci

BAB 9 DERET FOURIER. Oleh : Ir. A.Rachman Hasibuan dan Naemah Mubarakah, ST

BAB 9 DERET FOURIER. Oleh : Ir. A.Rachman Hasibuan dan Naemah Mubarakah, ST BAB 9 DERE FOURIER Oleh : Ir. A.Rchm Hsibu d Nemh Mubrkh, S 9. Pedhulu Gmbr 9. Fugsi-fugsi eksisesi () v = ks ; (b) v = si Gmbr 9. Gelmbg gigi gergji Gelmbg gergji ii dp diyk sebgi f() = (/) dlm iervl

Lebih terperinci

Ketaksamaan Chaucy Schwarz Engel

Ketaksamaan Chaucy Schwarz Engel Keksm Chuy Shwrz Egel Fedi Alfi Fuzi Rigks Keksm Cuhy Shwrz merupk Keksm yg ukup mpuh uuk memehk ergi mm persol yg meygku sol keksm pd olimpide memik igk siol mupu iersiol. Pd pper ii k diperkelk euk li

Lebih terperinci

Soal-soal dan Pembahasan Matematika Dasar SBMPTN - SNMPTN 2008

Soal-soal dan Pembahasan Matematika Dasar SBMPTN - SNMPTN 2008 Sol-sol d Pembhs Mtemtik Dsr SBMPTN - SNMPTN 8 y. Dlm betuk pgkt positif, ( y). A. ( + y ) ( y ) C. ( y ) E. - ( y ) B. - ( + y ) ( y ) D. ( y ) y ( y) y ( y) y y ( y) y (y). (y) y - ( y ) ( y + ) - (-y+

Lebih terperinci

DERET TAK HINGGA. Deret Geometri Suatu deret yang berbentuk: Dengan a 0 dinamakan deret geometri. Kekonvergenan: divergen jika r 1 Bukti:

DERET TAK HINGGA. Deret Geometri Suatu deret yang berbentuk: Dengan a 0 dinamakan deret geometri. Kekonvergenan: divergen jika r 1 Bukti: DERET TAK HINGGA Cooh dere k higg : + + 3 + = k= k u k. Bris jumlh prsil S, deg S = + + 3 + + = k= k Defiisi Dere k higg, k= k, koverge d mempuyi jumlh S, pbil bris jumlh-jumlh prsil S koverge meuju S.

Lebih terperinci

TEORI PERMAINAN. Aplikasi Teori Permainan. Strategi Murni

TEORI PERMAINAN. Aplikasi Teori Permainan. Strategi Murni TEORI PERMAINAN Apliksi Teori Peri Lw pei (puy itelegesi yg s) Setip pei epuyi beberp strtegi utuk slig eglhk Two-Perso Zero-Su Ge Peri deg pei deg peroleh (keutug) bgi slh stu pei erupk kehilg (kerugi)

Lebih terperinci

Modifikasi Metode Newton-Steffensen Tiga Langkah Menggunakan Interpolasi Kuadratik

Modifikasi Metode Newton-Steffensen Tiga Langkah Menggunakan Interpolasi Kuadratik Smir Nsiol Tkologi Iormsi, Komuiksi d Idusri SNTIKI ISSN : 08-990 Pkbru, Novmbr 0 Modiiksi Mod Nwo-Ss Tig Lgkh Mgguk Irpolsi Kudrik Wroo, Ek Jumii, Progrm Sudi Mmik, UIN Sul Sri Ksim Riu Jl. Subrs km,

Lebih terperinci

Deret dan Transformasi Fourier

Deret dan Transformasi Fourier Dr d rsformsi Fourir Risuri Hidy, Jurus i Elro d ologi Iformsi, F UGM, gri gyogyr Hdiigr 558, IDOESIA [email protected] ([email protected] Dlm ulis ii dijls domi frusi uu isyr priodis d opriodis yg mmpuyi

Lebih terperinci

ISYARAT DAN SISTEM Bab 4 Deret Fourier Untuk Isyarat Periodik

ISYARAT DAN SISTEM Bab 4 Deret Fourier Untuk Isyarat Periodik KE 5 ISYARA DA SISEM Bb Dr Fourir Uu Isyr Priodi Idh Susilwi, S.., M.Eg. Progrm Sudi i Elro Fuls i d Ilmu Kompur Uivrsis Mrcu Bu Yogyr 9 79 B A B I V DERE FOURIER UUK ISYARA PERIODIK uu Isrusiol. Umum

Lebih terperinci

SISTEM KENDALI OTOMATIS Transformasi Laplace

SISTEM KENDALI OTOMATIS Transformasi Laplace SISTEM KENDALI OTOMATIS Trormi Lplc Op Loop/Clod Loop Sym Ipu/ Dird oupu Corollr Corol igl Acuor Acuig igl Pl Pl oupu Ipu/ Dird oupu + - Error igl Corollr Corol igl Acuor Acuig igl Pl Pl oupu Sor Iilh-iilh

Lebih terperinci

3. RESPON SISTEM DINAMIK

3. RESPON SISTEM DINAMIK . RESPON SISTEM DINAMIK Gmbr Umum Bb ii k mmbw Ad uuk mmljri ro im dlm brbgi ord. Ro rhd im ord u, im ord du d im ord iggi. Jug ki k mmljri idk kirj dimik im dg rmr; wku ud, wku ik, wku uk, wku uru, mkimum

Lebih terperinci

Sub Pokok Bahasan Bilangan Bulat

Sub Pokok Bahasan Bilangan Bulat MODUL MATERI PELAJARAN MATEMATIKA Sub Pokok Bhs Bilg Bult Kels : VII (tujuh) Seester: 1 (gjil) Kurikulu KTSP Disusu Oleh: Seri Rhwti, S.Pd NIP. 171101 001 001 MTsN SELAT KUALA KAPUAS TAHUN PELAJARAN 010/011

Lebih terperinci

PERATURAN PRESIDEN REPUBLIK INDONESIA NOMOR 27 TAHUN 2006 TENTANG TUNJANGAN JABATAN FUNGSIONAL PENYULUH KEHUTANAN DENGAN RAHMAT TUHAN YANG MAHA ESA

PERATURAN PRESIDEN REPUBLIK INDONESIA NOMOR 27 TAHUN 2006 TENTANG TUNJANGAN JABATAN FUNGSIONAL PENYULUH KEHUTANAN DENGAN RAHMAT TUHAN YANG MAHA ESA PERATURAN PRESIDEN REPUBLIK INDONESIA NOMOR 27 TAHUN 2006 TENTANG TUNJANGAN JABATAN FUNGSIONAL PENYULUH KEHUTANAN DENGAN RAHMAT TUHAN YANG MAHA ESA PRESIDEN REPUBLIK INDONESIA, Mmbg Mgg : bhw Pgw Ngr Spl

Lebih terperinci

ANALISIS DAN SIMULASI GELOMBANG BERULANG KOMPLEKS DENGAN MENGGUNAKAN BAHASA PEMROGRAMAN MATLAB

ANALISIS DAN SIMULASI GELOMBANG BERULANG KOMPLEKS DENGAN MENGGUNAKAN BAHASA PEMROGRAMAN MATLAB Alisis d Simulsi Glombg Brulg Komplks (Khiruis ANALISIS DAN SIMULASI GELOMBANG BERULANG KOMPLEKS DENGAN MENGGUNAKAN BAHASA PEMROGRAMAN MALAB Khiruis ( ( Sf Pgjr Jurus kik Elkro Polikik Ngri Bjrmsi Rigks

Lebih terperinci

BILANGAN BERPANGKAT DAN BENTUK AKAR

BILANGAN BERPANGKAT DAN BENTUK AKAR BILANGAN BERPANGKAT DAN BENTUK AKAR. Sift Opersi Bilg Bult Berpgkt Defiisi Pgkt Bult Positif Jik dlh ilg rel (yt) d dlh ilg sli (ilg ult positif), k... seyk fktor deg = pgkt tu ekspoe = ilg pokok/dsr/sis

Lebih terperinci

MA1201 MATEMATIKA 2A Hendra Gunawan

MA1201 MATEMATIKA 2A Hendra Gunawan MA1201 MATEMATIKA 2A Hedr Guw Semester II, 2016/2017 24 Februri 2017 9.6 Deret Pgkt Kulih yg Llu Meetuk selg kekoverge deret pgkt 9.7 Opersi pd Deret Pgkt Melkuk opersi pd deret pgkt yg dikethui jumlhy

Lebih terperinci

-X C han D. w w w. t r. s er - of

-X C han D. w w w. t r. s er - of -X C h -X C h c - f 1 y iil hd uukilli id 7 dlh kculi RAM 1 Gb b Hdik Spc 40 Gb c Mi LC d C-ROM / V 2 u bi p kli dlili X diudi Tk b BIOS c C d Cl l Wid Expl c k - f 3 Suifipkk y ppdhbddiippd BIOS d Hdik

Lebih terperinci

bila nilai parameter sesungguhnya adalah. Jadi, K( ) P( SU jatuh ke dalam WP bila nilai parameter sama dengan )

bila nilai parameter sesungguhnya adalah. Jadi, K( ) P( SU jatuh ke dalam WP bila nilai parameter sama dengan ) Kus Uji d Lem Neym-Perso Kebik sutu uji serig diukur oleh d. Di dlm prktek, bisy ditetpk, d kibty wilyh peolk (WP) mejdi tertetu pul. Kierj sutu uji jug serig diukur oleh p yg disebut kus uji (power of

Lebih terperinci

TEKNIK PROGRESSIVE MUSCLE RELAXATION MEMPENGARUHI KADAR GLUKOSA DARAH PENDERITA DIABETES MELITUS TIPE 2

TEKNIK PROGRESSIVE MUSCLE RELAXATION MEMPENGARUHI KADAR GLUKOSA DARAH PENDERITA DIABETES MELITUS TIPE 2 TEKNIK PROGRESSIVE USCLE RELAXATION EPENGARUHI KAAR GLUKOSA ARAH PENERITA IABETES ELITUS TIPE Puji Asui UNUSA, FKK, Prodi SI Kprw Jl Sm 57 Surby Emil : Pujisui@uuscid ABTRACT: Th high ucorolld blood glucos

Lebih terperinci

BAB 9 DERET FOURIER. Ir. A.Rachman Hasibuan dan Naemah Mubarakah, ST

BAB 9 DERET FOURIER. Ir. A.Rachman Hasibuan dan Naemah Mubarakah, ST BAB 9 DERE FOURIER Oleh : Ir. A.Rchm Hsibu d Nemh Mubrkh, S 9. Pedhulu Gmbr 9. Fugsi-fugsi eksisesi ( v ks ; (b v V si ω Gmbr 9. Gelmbg gigi gergji Gelmbg gergji ii dp diyk sebgi f( (V/ dlm iervl < < d

Lebih terperinci

Revisi JAWABAN Persiapan TO - 3

Revisi JAWABAN Persiapan TO - 3 Revisi JAWAAN Persi TO - Mt IPS l l l l l l l Cr li: l l l U ulu sis lrit- eji sis k iseut u kli sl itu sis l l l l l l l l l l l Ar rl eiliki ili ksiu st = k = Mksiu & iiu rl (usi kurt) sti terji i suu

Lebih terperinci

JURUSAN FISIKA FAKULTAS MATEMATIKA DAN ILMU PENGETAHUAN ALAM INSTITUT TEKNOLOGI SEPULUH NOPEMBER 1

JURUSAN FISIKA FAKULTAS MATEMATIKA DAN ILMU PENGETAHUAN ALAM INSTITUT TEKNOLOGI SEPULUH NOPEMBER 1 FITRIANA RICHA HIDAYATI 7 46 Dose Pembimbig M. ARIEF BUSTOMI, M.Si Surby, Jui JURUSAN FISIKA FAKULTAS MATEMATIKA DAN ILMU PENGETAHUAN ALAM INSTITUT TEKNOLOGI SEPULUH NOPEMBER Alis disesuik deg geometri

Lebih terperinci

JURNAL MATEMATIKA DAN PEMBELAJARANNYA 2016 VOLUME 2, NO. 1. ISSN PENERAPAN FUNGSI GAMMA DALAM PEMBUKTIAN 0! = 1

JURNAL MATEMATIKA DAN PEMBELAJARANNYA 2016 VOLUME 2, NO. 1. ISSN PENERAPAN FUNGSI GAMMA DALAM PEMBUKTIAN 0! = 1 JURNAL MATEMATIKA DAN PEMBELAJARANNYA 6 VOLUME, NO.. ISSN -99 PENERAPAN FUNGSI GAMMA DALAM PEMBUKTIAN! = Amr Hs Dos STKIP Pmg Idosi Mkssr 85 557 6956, E-mil: [email protected] ABSTRAK Pmkti! = dt dilkk dri

Lebih terperinci

Lu r 2 r h v u, r Oh o r uu r Bu B Brw u hu 300 h u h Th Bu, D rh u r 30 r uh h - u u hu u f) ( f uju f U j S - uu ) (ooo Drh rh 999 Thu 22 Noor u cu

Lu r 2 r h v u, r Oh o r uu r Bu B Brw u hu 300 h u h Th Bu, D rh u r 30 r uh h - u u hu u f) ( f uju f U j S - uu ) (ooo Drh rh 999 Thu 22 Noor u cu Lu r j r Th L Trh u Brju B r u Suruh r ru hu ru h Sur ru rrhru uu rrhru u hu f rcu r r rh hru o j rrhru rj o u u Brju u o rr B u, u r r ru - M r D r (MDL) Lu D r u for r o r rur u u Nu h u h, v r u uh,

Lebih terperinci

Nuryanto,ST.,MT. Integral merupakan operasi invers dari turunan. Jika turunan dari F(x) adalah F (x) = f(x), maka F(x) = f(x) dx.

Nuryanto,ST.,MT. Integral merupakan operasi invers dari turunan. Jika turunan dari F(x) adalah F (x) = f(x), maka F(x) = f(x) dx. Nuryto,ST.,MT d c. INTEGRAL TAK TENTU KONSEP DASAR INTGRAL f. ALJABAR INTEGRAL f. TRIGONO CONTOH SOAL SOAL LATIHAN UJI KOMPETENSI Itegrl merupk opersi ivers dri turu. Jik turu dri F dlh F = f, mk F = f

Lebih terperinci

Saintek Vol 5. No 3 Tahun Penyelesaian Analitik dan Pemodelan Fungsi Bessel

Saintek Vol 5. No 3 Tahun Penyelesaian Analitik dan Pemodelan Fungsi Bessel Sitek Vol 5. No 3 Thu 1 Peyelesi Alitik d Peodel Fugsi Bessel Lily Yhy Jurus Mtetik Fkults MIPA Uiersits Negeri Gorotlo bstrk Dl klh ii k dilkuk peyelesi litik d peodel pers diferesil Bessel sert eujukk

Lebih terperinci

INDUKSI MATURASI BELUT SAWAH (Monopterus albus) DENGAN HORMON HUMAN CHORIONIC GONADOTROPIN DAN ANTIDOPAMIN

INDUKSI MATURASI BELUT SAWAH (Monopterus albus) DENGAN HORMON HUMAN CHORIONIC GONADOTROPIN DAN ANTIDOPAMIN Iduksi usi blu swh dg h... (Wiwi Kusu Aj Pu) INDUKSI MATURASI BELUT SAWAH (Mpus lbus) DENGAN HORMON HUMAN CHORIONIC GONADOTROPIN DAN ANTIDOPAMIN Wiwi Kusu Aj Pu, Agus O Sudj, d Nu Bbg P.U. My Ilu Akukulu,

Lebih terperinci

PERATURAN PEMERINTAH REPUBLIK INDONESIA NOMOR 83 TAHUN 2000 TENTANG

PERATURAN PEMERINTAH REPUBLIK INDONESIA NOMOR 83 TAHUN 2000 TENTANG PTUN PMNTH PUBLK NONS NOMO 83 THUN 2000 TNTNG PUBHN TS PTUN PMNTH NOMO 14 THUN 1993 TNTNG PNYLNGGN POGM JMNN SOSL TNG KJ SBGMN TLH UBH NGN PTUN PMNTH NOMO 79 THUN 1998 Mnimbng : Mnging : PSN PUBLK NONS,.

Lebih terperinci

Jurnal Konseling dan Pendidikan

Jurnal Konseling dan Pendidikan Jul Kolig d didik ISSN k: 2337-6740 - ISSN Oli: 2337-6880 hp://jul.koligidoi.com Volum 4 Nomo 1, bui 2016, lm 107-117 Ifo ikl: iim 29/01/2016 ivii 16/02/2016 ipublikik 28/02/2016 NINKTN KTIVITS N SIL LJR

Lebih terperinci

a. Buktikan 16 Jawab : Jika a, b, c dan d adalah bilangan-bilangan real positif, tunjukkan bahwa d c x adalah a, b dan c.

a. Buktikan 16 Jawab : Jika a, b, c dan d adalah bilangan-bilangan real positif, tunjukkan bahwa d c x adalah a, b dan c. Jik,,, > ukik Jw : Jik,, lh ilg-ilg rel oiif, ujukk hw Jw : Dikehui kr-kr erm lh, Teuk ili Jw : Dikehui kr-kr erm memeuk ri rimeik eg e Teuk ili,! Jw : Mil kr-kr erm :,,, Mk,,, Dikehui meruk u kr erm Tujukk

Lebih terperinci

Universitas Sumatera Utara

Universitas Sumatera Utara AB I B ENDAHULUAN P.1 1 Plii Blg r L r ig rhi for ru Profiili l r hru uh uh lgug rofil. u guug Wiri( ugiro S ) 005:118 2 hw r Profiili huug l l r u ru iri. ol uu iv ol jul, u P l. r ruju u ir h gi ul Dii

Lebih terperinci

Suku ke-n akan menjadi 0 bila n =.. Jawab : 3. Jika k + 1, k 1, k 5 membentuk barisan geometri, maka tentukan harga k! Jawab :

Suku ke-n akan menjadi 0 bila n =.. Jawab : 3. Jika k + 1, k 1, k 5 membentuk barisan geometri, maka tentukan harga k! Jawab : BARIAN DAN DERET Dikehui i,,77, uku ke- k mejdi il = Jw : 7 Teuk jumlh emu ilg-ilg ul di d yg hi digi Jw : 9 9 9 9 9 7 9 Jik k +, k, k memeuk i geomei, mk euk hg k! Jw : k k k k k Jik uku em dee geomei

Lebih terperinci

NILAI AKUMULASI ANUITAS BERJANGKA DENGAN ASUMSI CONSTANT FORCE PADA STATUS HIDUP GABUNGAN

NILAI AKUMULASI ANUITAS BERJANGKA DENGAN ASUMSI CONSTANT FORCE PADA STATUS HIDUP GABUNGAN NILAI AKUMULASI ANUITAS BERJANGKA DENGAN ASUMSI CONSTANT FORCE PADA STATUS HIDUP GABUNGAN Desrildo, Hsrii, Rol Pe Mhsisw Progr S Meik Dose Jurus Meik Fkuls Meik d Ilu Pegehu Al Uiveris Riu Kus Bi Widy

Lebih terperinci

BAB III LIMIT FUNGSI DAN KEKONTINUAN

BAB III LIMIT FUNGSI DAN KEKONTINUAN BAB III LIMIT FUNGSI DAN KEKONTINUAN 3. Pedhulu Seelu hs liit fugsi di sutu titik terleih dhulu kit k egti perilku sutu fugsi f il peuh edekti sutu ilg ril tertetu. Misl terdpt sutu fugsi f() = + 4. Utuk

Lebih terperinci

Pertemuan 7 Persamaan Linier

Pertemuan 7 Persamaan Linier Perteu 7 Pers Liier Ojektif:. Prktik ehi teori dsr Pers Liier. Prktik dpt eyelesik Pers Liier. Prktik dpt eut progr erkisr tetg Pers Liier Pers Liier P7. Teori Pers lier dlh seuh pers ljr, yg tip sukuy

Lebih terperinci

Deret dan Transformasi Fourier

Deret dan Transformasi Fourier 5 Drpulic Npmr 3 www.drpulic.cm Dr d rrmi urir Dr urir Kii urir. Suu ugi pridi dp diuri mdi mpmp iu. Pguri ii id li dlh pry ugi pridi dlm dr urir. Ji dlh ugi pridi yg mmuhi pryr Dirichl, m dp diy gi dr

Lebih terperinci

BAB 1 DERET TAKHINGGA

BAB 1 DERET TAKHINGGA Di Kulih EL- Memi Tei I BAB DERET TAKHINGGA Bris Thigg Bris dlh susu bilg-bilg riil secr beruru. Perhi cooh beriu. ),, 8, 6, b),,,, 8 6 c),, 7,,, Secr umum, bris d diulis { },,, deg memeuhi ersm ereu.

Lebih terperinci

BAB IV INTEGRAL RIEMANN

BAB IV INTEGRAL RIEMANN Itegrl Rie BAB IV INTEGRAL RIEMANN Utuk epeljri leih ljut tetg kosep itegrl Rie, k leih ik jik pec ehi eerp hl erikut. A. Prtisi Defiisi 4.1 Dierik itervl tertutup [, ], hipu terurut d erhigg P = { = x

Lebih terperinci

PENENTUAN NILAI ANUITAS BERJANGKA INDIVIDU DENGAN METODE WOOLHOUSE

PENENTUAN NILAI ANUITAS BERJANGKA INDIVIDU DENGAN METODE WOOLHOUSE Bulei Ilih M. S. d Terpy (Biser) Volue 04, No. 3 (05), hl 59-68 PENENTUAN NILAI ANUITAS BERJANGKA INDIVIDU DENGAN METODE WOOLHOUSE Julidi, Nev Syhdewi, Muhlsh Novisri Mr INTISARI Auis dlh sergki pebyr

Lebih terperinci

FAKULTAS MATEMATIKA DAN ILMU PENGETAHUAN ALAM UNIVERSITAS NEGERI YOGYAKARTA Yogyakarta 2011

FAKULTAS MATEMATIKA DAN ILMU PENGETAHUAN ALAM UNIVERSITAS NEGERI YOGYAKARTA Yogyakarta 2011 Progrm Sudi M Kulih Pokok hsn : Memik : Geomeri : Kesengunn isusun oleh r. li Mhmudi FKULTS MTEMTIK N ILMU PENGETHUN LM UNIVERSITS NEGERI YOGYKRT Yogykr 0 Lemr Kegin Mhsisw Geomeri Lemr Kegin Mhsisw M

Lebih terperinci

Matematika Dasar INTEGRAL TENTU . 2. Partisi yang terbentuk merupakan segiempat dengan ukuran x dan f ( x k ) sebagai

Matematika Dasar INTEGRAL TENTU . 2. Partisi yang terbentuk merupakan segiempat dengan ukuran x dan f ( x k ) sebagai Mtemtik Dsr INTEGRAL TENTU Pegerti tu kosep itegrl tetu pertm kli dikelk oleh Newto d Leiiz. Nmu pegerti secr leih moder dikelk oleh Riem. Mteri pemhs terdhulu yki tetg itegrl tk tetu d otsi sigm k kit

Lebih terperinci

Analisis Rangkaian Listrik

Analisis Rangkaian Listrik Sudry Sudirhm lisis Rgki Lisrik Mgguk rsrmsi urir Sudry Sudirhm, lisis Rgki Lisrik BB rsrmsi urir Ki lh mmplri ggp rkusi dri suu rgki. lisis dg mgguk rsrmsi urir yg k ki plri riku ii k mmprlus pmhm ki

Lebih terperinci

Optik Moderen. S3 Fisika

Optik Moderen. S3 Fisika O M S F I. Glg M II. I Glg M g M III. Rfl Rf Glg g IV. MI RLPIS ISOTROPIK V. MI RLPIS PRIOIK - 7. GLOMNG TRPNU LM MI RLPIS 8. OPTIK NONLINIR . P Mwll H J ρ 4 ρ u I. Glg M 5 6 ε μ H v l; H v g v g l l h;

Lebih terperinci

III PEMBAHASAN. x x. 3.1 Analisis Metode Perhatikan persamaan integral Volterra berikut. x. atau (11)

III PEMBAHASAN. x x. 3.1 Analisis Metode Perhatikan persamaan integral Volterra berikut. x. atau (11) III PEMBAHASAN 3 Alisis Metode Perhtik persm itegrl Volterr berikut y ( f( λ Ktyt ( ( (8 deg y( merupk fugsi yg k ditetuk sutu kostt f( fugsi sembrg yg dikethui d terdefiisi pd R d K(ty(t sutu fugsi yg

Lebih terperinci

Analisis Rangkaian Listrik Jilid 2

Analisis Rangkaian Listrik Jilid 2 Sudry Sudirhm Alisis Rgki Lisrik Jilid Drpulic Hk cip pd pulis, SUDIRHAM, SUDARYANO Alisis Rgki Lisrik Drpulic, Bdug r-7 disi Juli hp:-cf.rg Alm ps: Kyk D-3, Bdug, 435. Fx: 6 5347 Sudry Sudirhm, Alisis

Lebih terperinci

METODE CHEBYSHEV-HALLEY BEBAS TURUNAN KEDUA. FakultasMatematikadanIlmuPengetahuanAlamUniversitas Riau KampusBinawidyaPekanbaru, 28293, Indonesia

METODE CHEBYSHEV-HALLEY BEBAS TURUNAN KEDUA. FakultasMatematikadanIlmuPengetahuanAlamUniversitas Riau KampusBinawidyaPekanbaru, 28293, Indonesia METDE CHEBYSHEV-HALLEY BEBAS TURUNAN KEDUA V Sitompul * Smsudhuh TP Nbb Mhsisw JurusMtmtik Dos JurusMtmtik FkultsMtmtikdIlmuPthuAlmUivrsits Riu KmpusBiwidPkbru 89 Idosi *vroik@hoooid ABSTRACT This ppr

Lebih terperinci

SOAL PILIHAN GANDA A. 10 B. 100 C D E

SOAL PILIHAN GANDA A. 10 B. 100 C D E OLIMPIADE SAINS TAHUN 004 TINGKAT KABUPATEN/KOTA DIREKTORAT PENDIDIKAN LANJUTAN PERTAMA DIREKTORAT JENDERAL PENDIDIKAN DASAR DAN MENENGAH DEPARTEMEN PENDIDIKAN NASIONAL BIDANG STUDI: MATEMATIKA. Ad du

Lebih terperinci

III PEMBAHASAN. peubah. Sistem persamaan (6) dapat diringkas menjadi Bentuk Umum dari Magic Square, Bilangan Magic, dan Matriks SPL

III PEMBAHASAN. peubah. Sistem persamaan (6) dapat diringkas menjadi Bentuk Umum dari Magic Square, Bilangan Magic, dan Matriks SPL III PEMBAHASAN 3.1. Betuk Umum dri Mgic Squre, Bilg Mgic, d Mtriks SPL Mislk eleme dri bris ke-i d kolom ke-j dlh i,j mk mgic squrey secr umum dlh 1,1 1, 1,,1,,,1,, Gmbr 1. Betuk umum mgic squre deg: i,j

Lebih terperinci

Meningkatkan Hasil Belajar Siswa Kelas 4 SD Santo Anthonius Menyelesaikan Pembagian Bilangan Bulat Melalui Metode Problem Solving

Meningkatkan Hasil Belajar Siswa Kelas 4 SD Santo Anthonius Menyelesaikan Pembagian Bilangan Bulat Melalui Metode Problem Solving Jul Kif Tdulko Oli Vol. 5 No. 5 Migkk Hil Blj Siw Kl 4 SD So Ahoiu Mylik Pmbgi Bilg Bul Mllui Mod Poblm Solvig Okfiu Mhiw Pogm Guu Dlm Jb Fkul Kguu d Ilmu Pdidik Uivi Tdulko [email protected] ABSTRAK Mlh

Lebih terperinci

Q Juli Kasubdit Kualifikasi Direktorat Pendidik dan Tenaga Kependidikan. 2. Rektor Universitas Negeri Malang

Q Juli Kasubdit Kualifikasi Direktorat Pendidik dan Tenaga Kependidikan. 2. Rektor Universitas Negeri Malang STKBKT KMTRA RST, TK DA PDDKA T. Ry Si, Pi Sy, k 1070 T. (01) 579100 (HT) / (x) 01790 i biki.g.i H g h/ /iki.g. i i Pih 15.? 1.1015 1 () P P D Pi Biw Piik P D gi (BPPD) bg 1 Th Agg 015 Q i015 K h. Dik

Lebih terperinci

Kalkulus 2. Deret Pangkat dan Uji Konvergensi. Department of Chemical Engineering Semarang State University. Dhoni Hartanto S.T., M.T., M.Sc.

Kalkulus 2. Deret Pangkat dan Uji Konvergensi. Department of Chemical Engineering Semarang State University. Dhoni Hartanto S.T., M.T., M.Sc. Klkulus Deret Pgkt d Uji Kovergesi Dhoi Hrtto S.T., M.T., M.S. Deprtmet o Chemil Egieerig Semrg Stte Uiversity Eperimetl Deret Pgkt Urut d deret sequees d series). Urut gk merupk rgki gk tk terbts jumlh

Lebih terperinci

Perbedaan Interpolasi dan Ekstrapolasi

Perbedaan Interpolasi dan Ekstrapolasi Iterolsi Iterolsi Perbed Iterolsi d Ekstrolsi Iterolsi Liier L Iterolsi Kudrt L h h Iterolsi Qubic L h h h Iterolsi dg Poliomil 5 Tble : Si equidisttly sced oits i [- ] y 5 -..846 -.6. -..5..5.6...846

Lebih terperinci

Isi Pembahasan Wek 3: Elektromagnetika pada Antenna. Solusi untuk antena elementar. Antena hertz loop

Isi Pembahasan Wek 3: Elektromagnetika pada Antenna. Solusi untuk antena elementar. Antena hertz loop si mbhsn Wk 3: lkmgnik pd Annn Slusi unuk nn lmn Ann hz dipl Ann hz lp Mudik Alydus, Univ. Mcu Bun, 008 snsi 3 lkmgnik pd Ann smn Mxwll dngnsinylhmnis smn Mxwll dngnsinylhmnis J ε μ μ ε 0 Vk yning (Dy

Lebih terperinci

LOKALISASI ORE. Lucia Ratnasari Jurusan Matematika FMIPA UNDIP Jl. Prof. H. Soedarto, S.H, Semarang 50275

LOKALISASI ORE. Lucia Ratnasari Jurusan Matematika FMIPA UNDIP Jl. Prof. H. Soedarto, S.H, Semarang 50275 LOKALA OE Luci ti Juu Mtmtik FMPA UNDP Jl Pof H odto, H, mg 575 Abtct Lt b ocommuttiv ig d b multiplictiv ubt of Th ight lft ig of quotit do ot xit fo vy A cy coditio of xitc ight lft ig of quotit i ight

Lebih terperinci

BAB VI SIFAT-SIFAT LANJUTAN INTEGRAL RIEMANN

BAB VI SIFAT-SIFAT LANJUTAN INTEGRAL RIEMANN BAB VI SIFAT-SIFAT LANJUTAN INTEGAL IEMANN Sift-sift Ljut Itegrl iem Teorem 6.1 Jik f [, ] d f [, ] deg < < mk f [, ]. Leih ljut f x dx f x dx + () f x dx f [, ] d f [, ], mislk () f x dx A 1 d () f x

Lebih terperinci

mengambil semua titik sample berupa titik ujung, yakni jumlah Riemann merupakan hampiran luas dari daerah dibawah kurva y = f (x) x i b x

mengambil semua titik sample berupa titik ujung, yakni jumlah Riemann merupakan hampiran luas dari daerah dibawah kurva y = f (x) x i b x B 4. Peerp Itegrl BAB 4. PENGGUNAAN INTEGRAL 4.. Lus re dtr Perhtik derh di wh kurv y = f () di tr du gris tegk = d = di ts sumu, deg f fugsi kotiu. Seperti pd s medefiisik itegrl tertetu, kit gi itervl

Lebih terperinci

BARISAN DAN DERET. Jawaban : D a = 3, b = 2, U 10 = (a + 9b) U 10 = = 21. Jawaban : E a = 2,5 S ~ =

BARISAN DAN DERET. Jawaban : D a = 3, b = 2, U 10 = (a + 9b) U 10 = = 21. Jawaban : E a = 2,5 S ~ = pge of SOAL Jumlh ke-0 dri bris :,, 7, 9,.dlh.. d. e. 7 9 Ebts 99 Sebuh bol jtuh dri ketiggi, meter d memtul deg ketiggi kli tiggi semul. D setip kli memtul berikuty, mecpi ketiggi kli tiggi ptul sebelumy.

Lebih terperinci

KONVERGENSI DAN STABILITAS SOLUSI PERSAMAAN LAPLACE PADA BATAS DIRICHLET. Lasker P. Sinaga. Abstract. terdapat y0

KONVERGENSI DAN STABILITAS SOLUSI PERSAMAAN LAPLACE PADA BATAS DIRICHLET. Lasker P. Sinaga. Abstract. terdapat y0 99 KONVERGENSI DAN STABILITAS SOLUSI PERSAMAAN LAPLACE PADA BATAS DIRICHLET Lskr P. Sig Abstrct Prsm lplc dlh slh stu btuk prsm diffrsil tip liptik yg dpt dislsik dg mtod pmish ribl. Mtod pmish ribl mmbut

Lebih terperinci

Sistem Bilangan dan Kesalahan. Sistim Bilangan Metode Numerik 1

Sistem Bilangan dan Kesalahan. Sistim Bilangan Metode Numerik 1 Sistem Bilg d Keslh Sistim Bilg Metode Numerik Peyji Bilg Bult Bilg ult yg serig diguk dlh ilg ult dlm sistem ilg desiml yg didefiisik s: N ( )...... Sistim Bilg Metode Numerik Cotoh : 673 * 3 6* 7* 3*

Lebih terperinci

Demikian Berita Acara ini dibuat dalam B ditandatangani oleh Ketua dan Anggota KpU BERITA ACARA REI(APITULASI HASIL PENGHITUNGAN PEROLEHAN SUARA

Demikian Berita Acara ini dibuat dalam B ditandatangani oleh Ketua dan Anggota KpU BERITA ACARA REI(APITULASI HASIL PENGHITUNGAN PEROLEHAN SUARA MOE BERT CR RETUS HS EGHTUG EROEH SUR CO GGOT M EMU THU O4 S UTUS MHMH KOSTTUS d ri ii Migg g elp Sepemer d ri emp el, KU megdk kegi rekpii il pegig r d pee r l gg p p Mkm Kii eremp di : Gedg Kr KU R,

Lebih terperinci

BAB 2 SISTEM BILANGAN DAN KESALAHAN

BAB 2 SISTEM BILANGAN DAN KESALAHAN Metode Numerik Segi Algoritm Komputsi 5 BAB SISTEM BILANGAN DAN KESALAHAN.. Peyji Bilg Bult Bilg ult yg serig diguk dlh ilg ult dlm sistem ilg desiml yg didefiisik : N ( )...... Cotoh : 67. 6. 7.. Bilg

Lebih terperinci

EXPONEN DAN LOGARITMA

EXPONEN DAN LOGARITMA Drs Pudjul Prijoo SMA Negeri Mlg EXPONEN DAN LOGARITMA A EXPONEN Sift-sift il Berpgkt yg ekspoey il Bult Sift-sift il Berpgkt yg ekspoey il Rsiol/Peh 0 ; 0 ; 0 0, 0 ; 0 0 d ; 7 0 0; ; Meyederhk etuk :

Lebih terperinci

MODA KELELEHAN SAMBUNGAN

MODA KELELEHAN SAMBUNGAN OA KELELEHAN SABUNGAN Thnn lrl ungn dngn l ung u u pku dinukn olh rp fkor pri ku lnur l ung, ku upu ku, dn gori ungn ng lipui: dir u u pku, kln ku, r udu ungn. Prn unuk nghiung hnn lrl dp diprolh dngn

Lebih terperinci

lol website. ntf"vr***.*'""i[mudes.td,

lol website. ntfvr***.*'i[mudes.td, UVRSTS MUHMMY JMR Jl. Ki. +9. illlf8 )

Lebih terperinci

Sistem Bilangan dan Kesalahan. Metode Numerik

Sistem Bilangan dan Kesalahan. Metode Numerik Sistem Bilg d Keslh Peyji Bilg Bult Bilg ult yg serig diguk dlh ilg ult dlm sistem ilg desiml yg didefiisik s: N ( )...... Cotoh : 673 * 3 6* 7* 3* Bilg ult deg ilg dsr c didefiisik segi : ( )... c N c

Lebih terperinci

METODE NUMERIK SISTEM PERSAMAAN ALJABAR LINIER (SPL) SIMULTAN.

METODE NUMERIK SISTEM PERSAMAAN ALJABAR LINIER (SPL) SIMULTAN. METODE NUMERIK SISTEM PERSAMAAN ALJABAR LINIER (SPL) SIMULTAN http://mul.lecture.u.c.id/lecture/metode-umerik/ Sistem Persm Liier Misl terdpt SPL deg uh vriel es Mtriks: m m m m Peyelesi Sistem Persm Liier

Lebih terperinci

BAB III NORM MATRIKS PADA HIMPUNAN DARI MATRIKS-MATRIKS TOEPLITZ. Definisi 3.1 Matriks Toeplitz adalah suatu matriks., dengan nilai,, dan indeks yang

BAB III NORM MATRIKS PADA HIMPUNAN DARI MATRIKS-MATRIKS TOEPLITZ. Definisi 3.1 Matriks Toeplitz adalah suatu matriks., dengan nilai,, dan indeks yang BAB III NORM MATRIKS PADA HIMPUNAN DARI MATRIKS-MATRIKS TOEPLITZ 3. Mtriks Toeplitz Defiisi 3. Mtriks Toeplitz dlh sutu mtriks [ t ; k, j = 0,,..., ] : T =, k j, deg ili,, d ideks yg diguk setip etriy

Lebih terperinci

BAB I PENDAHULUAN 1.1 LATAR BELAKANG

BAB I PENDAHULUAN 1.1 LATAR BELAKANG BAB I PENDAHULUAN 1.1 LATAR BELAKANG Kp pl lh y ii, hp bh pl iphi. S ply iili bil ply b p hi bh hp pl. P p pl p l pi l yi ply y lbih bi, lbih fii lbih fif. Apbil pl i p hp ply y ii, ply b p ipi i fif i

Lebih terperinci

lu u l g j, g u u jl : (U, gjy j, gg y lg u l w g Sl g 2006 u 27 Ygy u g w y gggulg UN c gug Uy l lu c l jl c jul uul u y Swy Lg y, l g Lg uul y

lu u l g j, g u u jl : (U, gjy j, gg y lg u l w g Sl g 2006 u 27 Ygy u g w y gggulg UN c gug Uy l lu c l jl c jul uul u y Swy Lg y, l g Lg uul y ELASANAAN AANYE ENGURANGAN R ISIO ENCANA O LEH LINGAR I ESA S ALA AN ESA ENGO G UNUNG IUL AHUN 2009 A S u / S u HH g Su Ilu u Ful Ilu Sl Ilu l U v A Jy Ygy u V Gug J l 6 Ygy 55281 I A SRA l gug l uul Lg

Lebih terperinci

Penyelesaian Persamaan Linier Simultan

Penyelesaian Persamaan Linier Simultan Peyelesi Persm Liier Simult Persm Liier Simult Persm liier simult dlh sutu betuk persm-persm yg ser bersm-sm meyjik byk vribel bebs Betuk persm liier simult deg m persm d vribel bebs ij utuk i= s/d m d

Lebih terperinci

POKOK BAHASAN : BUKU PEGANGAN : KOMPONEN PENILAIAN

POKOK BAHASAN : BUKU PEGANGAN : KOMPONEN PENILAIAN MATA KULIAH : MATEMATIKA POKOK BAHASAN : PENDAHULUAN : PERTIDAKSAMAAN NILAI MUTLAK SISTEM KOORDINAT FUNGSI DAN GRAFIK FUNGSI LIMIT DAN KONTINUITAS DERIVATIF APLIKASI DERIVATIF 6 DERET TAYLOR DAN DERET

Lebih terperinci

ANUITAS AKHIR MENGGUNAKAN FORMULA WOOLHOUSE UNTUK STATUS HIDUP GABUNGAN

ANUITAS AKHIR MENGGUNAKAN FORMULA WOOLHOUSE UNTUK STATUS HIDUP GABUNGAN ANUITAS AKHIR MENGGUNAKAN FORMULA WOOLHOUSE UNTUK STATUS HIDUP GABUNGAN Rei Huirh, Hsrii, Hriso Mhsisw Progr S Meik Dose Jurus Meik Fkuls Meik d Ilu Pegehu Al Uieris Riu Kus Bi Widy 893 Idoesi *[email protected]

Lebih terperinci

1, 1 PENANGKAPAN IKAN DENGAN PURSE SEINE

1, 1 PENANGKAPAN IKAN DENGAN PURSE SEINE P O L A P E M B I A Y A A N U S A H A K E C I L ( P P U K ) P E N A N G K A P A N I K A N D E N G A N P U R S E S E I N E P O L A P E M B I A Y A A N U S A H A K E C I L ( P P U K ) P E N A N G K A P A

Lebih terperinci

2 uu u gruh r roo u lulu uh u u r rl rolgu vr u rofol j l u rogr uju c rul rogr v rwuju uu g g l J vr j wr ggug r rl j ru rou r rolgu r r l r uu w j l

2 uu u gruh r roo u lulu uh u u r rl rolgu vr u rofol j l u rogr uju c rul rogr v rwuju uu g g l J vr j wr ggug r rl j ru rou r rolgu r r l r uu w j l 1 ENGARH KALIA ELAYANAN ERHAA CIRA N KAM AROLANG NIVERIA JAMBI hr lh O vr Eoo ul Juru Mj gjr f BRAK A l Kul gruh ghu uu ruju l rh C r rolgu vr org 80 rh lu l vr hw rolgu u K g rolh rr l l g ( uor r orv

Lebih terperinci

SIAP UN MATEMATIKA IPS SMA PAHOA 2. EKSPONEN, AKAR, & LOGARITMA 1. LOGIKA MATEMATIKA 3. PERS, PERTIDAKSAMAAN, FUNGSI KUADRAT.

SIAP UN MATEMATIKA IPS SMA PAHOA 2. EKSPONEN, AKAR, & LOGARITMA 1. LOGIKA MATEMATIKA 3. PERS, PERTIDAKSAMAAN, FUNGSI KUADRAT. SIAP UN MATEMATIKA IPS SMA PAHOA N: Kels : IPS diut oleh: Joo Setiw, ST., MT. ( - - 5 ) eurut kisi-kisi UN -. LOGIKA MATEMATIKA Meetuk igkr tu kesetr dri sutu ert jeuk tu ert erkutor. Meetuk kesiul dri

Lebih terperinci

PENENTUAN NILAI TUNAI ANUITAS JIWA BERJANGKA INDIVIDU KASUS KONTINU MENGGUNAKANMETODE WOOLHOUSE

PENENTUAN NILAI TUNAI ANUITAS JIWA BERJANGKA INDIVIDU KASUS KONTINU MENGGUNAKANMETODE WOOLHOUSE Bulei Ilih Mh. S. d Terpy (Biser) Volue 04, No. 3 (05), hl 7-6 PENENTUAN NILAI TUNAI ANUITAS JIWA BERJANGKA INDIVIDU KASUS KONTINU MENGGUNAKANMETODE WOOLHOUSE Desi Rsri, Nev Syhdewi, Shik Mrh INTISARI

Lebih terperinci

PANGKAT & AKAR (INDICES & SURDS)

PANGKAT & AKAR (INDICES & SURDS) PANGKAT & AKAR (INDICES & SURDS) Ksus Hituglh? A PANGKAT (EKSPONEN) Ksus Perhtik hw x x Terliht hw d tig uh gk yg diklik d jik d gk seyk uh, k seyk Secr uu, disipulk Igt keli ruus pert Secr uu disipulk

Lebih terperinci

Bab 3 SISTEM PERSAMAAN LINIER

Bab 3 SISTEM PERSAMAAN LINIER Alis Numerik Bh Mtrikulsi B SISTEM PERSAMAAN LINIER Pedhulu Pd kulih ii k dipeljri eerp metode utuk meelesik sistem persm liier Peelesi sistem persm deg jumlh vriel g tidk dikethui serig ditemui didlm

Lebih terperinci

SOLUSI PREDIKSI UJIAN NASIONAL MATEMATIKA IPS TAHUN 2015

SOLUSI PREDIKSI UJIAN NASIONAL MATEMATIKA IPS TAHUN 2015 SOLUSI REDIKSI UJIAN NASIONAL MATEMATIKA IS TAHUN AKET ilih Gd: ilihlh stu jw g plig tept.. Sit: p q p q Jdi, igkr dri pert dlh emerith meghpusk keijk susidi h kr mik tetpi d org g hidup tidk sejhter.

Lebih terperinci

METODE NUMERIK. Sistem Persamaan Linier (SPL) (1) Pertemuan ke 5. Rinci Kembang Hapsari, S.Si, M.Kom

METODE NUMERIK. Sistem Persamaan Linier (SPL) (1) Pertemuan ke 5. Rinci Kembang Hapsari, S.Si, M.Kom METODE NUMERIK Pertemu ke 5 Sistem Persm Liier (SPL) () Rici Kemg Hpsri, S.Si, M.Kom www.rkhcdemy.com/wp Represetsi SPL Betuk umum persm lier deg peuh Dim :,, : koefisie dri persm, d,,..., merupk peuh.

Lebih terperinci

KEMENTERIAN KESEHATAN RENIA KL TAHUN SEKRETARIAT IENDERAL 4 APRIL 2014 I '-I. "l I t t I

KEMENTERIAN KESEHATAN RENIA KL TAHUN SEKRETARIAT IENDERAL 4 APRIL 2014 I '-I. l I t t I KMRA KHAA RA K AHU 01 '- KRARA DRA 4 APR 0. -l "l . UMUM 1. Keee/e. U 0. M U 4. e. Ke P. P 7. Pe [u Rup,l 1. Rup Pe. Pep. Pep. PH u PD RMUR R CAA KRA KM'RA/MBAA (RA- K) AHU AARA 01 KMRA KHAA eke leel 04.01.01.

Lebih terperinci

Analisa Frekuensi Sinyal dan Sistem

Analisa Frekuensi Sinyal dan Sistem Alis Frusi Siyl d Sistm Alisis frusi siyl wtu otiu Alisis frusi siyl wtu disrit Sift-sift trsformsi Fourir Domi frusi sistm LT Sistm LT sbgi filtr Pristiw Disprsi Alisis Frusi wto 67 Fruhofr 787 Kirhoff

Lebih terperinci

Contoh Soal log 9 = 2 b. 5 log 1 = log 32 = 2p. Jawab: log 9 = 2 9 = log 1 = 3 1 =

Contoh Soal log 9 = 2 b. 5 log 1 = log 32 = 2p. Jawab: log 9 = 2 9 = log 1 = 3 1 = Ifo Mth Joh Npier (0 67). Cotoh Sol. Nytk logrit berikut dl betuk pgkt.. log 9 = log = log = p Jwb:. log 9 = 9 = log = = Suber: ctiques.krokes.free.fr Metode logrit pert kli dipubliksik oleh tetikw Scotldi,

Lebih terperinci

BAB XVIII. NOTASI SIGMA, BARISAN, DERET DAN INDUKSI MATEMATIKA

BAB XVIII. NOTASI SIGMA, BARISAN, DERET DAN INDUKSI MATEMATIKA BAB XVIII. NOTASI SIGMA, BARISAN, DERET DAN INDKSI MATEMATIKA Notsi Sig : dlh otsi sig, digu utu eyt ejulh beuut di sutu bilg yg sudh beol. eu huuf citl S dl bjd Yui dlh huuf et di t SM yg beti julh. Betu

Lebih terperinci

dan mempunyai vektor normal n =(a b c). Misal P(x,y,z) suatu titik berada pada bidang. 1. Persamaan bidangnya adalah n P P

dan mempunyai vektor normal n =(a b c). Misal P(x,y,z) suatu titik berada pada bidang. 1. Persamaan bidangnya adalah n P P Rug Vektor Tuju:. Megigt kembli persm gris d bidg di rug.. Memhmi ksiom rug vektor, kombisi liier d rug bgi.. Megigt kembli pegerti bebs d bergtug liier, bsis d dimesi. Arti geometris dri determi Jik A

Lebih terperinci